Gaat alcohol met je mee in 2021?

door Bas van der Graaf

Een jaar geleden stopte ik met het drinken van alcohol. De aanleiding was dat ik (naar later bleek tijdelijk) medicijnen kreeg, maar de aanloop duurde al een paar jaar langer. Mijn relatie met alcohol begon in de loop van de jaren ingewikkelder te worden en de lol ging er steeds meer af. Het kostte me een paar jaar om echt tot de beslissing te komen afscheid te nemen van de metgezel die ik dacht niet te kunnen missen. Nu, een jaar later, durf ik te zeggen dat ik prima zonder kan. Mijn leven zonder alcohol is gewoon beter dan een leven mét. Ik heb veel minder stress, feestjes en sociale gelegenheden zonder feestroes bleken eigenlijk leuker, en zonder spiritualiën heeft mijn spiritualiteit een flinke boost gekregen. Alcohol leek lange tijd een fijn maatje, maar we groeiden uit elkaar en het is beter zo.

Een nieuwe generatie quit-lit

Ergens in januari stuitte ik op een boek van Julia Carson, met de titel Sober Positive. Ondertitel: Happily quit drinking and discover the unlimited possibilities waiting for you beyond alcohol. Zowel de titel als de ondertitel bleken geen valse beloften te zijn. Het boek opende voor mij een wereld van geluk en mogelijkheden die ik nog niet eerder zo beschreven had gezien. Julia blijkt één van woordvoerders te zijn van een beweging van jonge mensen die anders tegen alcohol aankijken dan bijvoorbeeld mijn generatie. Met een ontwapenende en soms onthutsende eerlijkheid beschrijft ze wat de werkelijkheid van alcohol was achter de façade van leuke en gezellige beelden en verhalen.

Hoofdstuk na hoofdstuk houdt ze alle breed geloofde overtuigingen over de zin van alcohol tegen het licht: dat drinken feestjes leuker maakt, dat drinken helpt tegen stress, dat sociale contacten makkelijker verlopen met een glas, dat niet meedoen met de groep geen optie zou zijn, dat vakanties zonder wijntjes of biertjes ondenkbaar zijn, etc, etc. Hoofdstuk na hoofdstuk laat ze zien dat het op minst halve waarheden en in sommige gevallen hele leugens zijn. En wat het belangrijkste is: ze doorbreekt in haar boek het idee dat toenemende afhankelijkheid door menselijke zwakheid komt, door te laten zien dat het vooral komt door de chemische processen die door de harddrug alcohol in je hersenen in stand worden gehouden. Julia Carson, Annie Grace, William Porter, Allen Carr, Jason Vale, Craig Beck: ze vormen een nieuwe generatie opgewekte ambassadeurs van een nieuwe blik op alcohol.

Een paar verhalen van dertigers

Ik was benieuwd naar ervaringen van dertigers die af en toe een maand stoppen, die bewust minderen of misschien zelfs helemaal stopten. Ik sprak er een paar en vroeg hen naar hun verhaal, hun motieven om te minderen of te stoppen, de voordelen en de nadelen ervan en naar de relatie tussen spiritualiën en spiritualiteit. Alle drie vonden ze het fijn dat we in dit artikel een gefingeerde naam gebruiken trouwens, een teken dat vrijuit praten over alcohol niet altijd vrij is van schaamte en taboe.

Werkt alcohol verbindend?

Miguel (30) begon 5 jaar geleden met af een toe een tijdje stoppen, het afgelopen jaar stopte hij twee keer een maand. Zijn motief was dat hij ruimte wilde maken voor bezinning, voor meer stilte en actiever bewustzijn. Hij merkte dat hij in die periodes minder rusteloos was, beter uitgerust wakker werd na een goede slaap, dat hij zich fitter voelde en er makkelijker toe kwam actief te zijn en dingen te doen. Lezen ging ook veel beter in die tijd.

Dingen die hij miste: hij voelde zich wat minder ‘grenzeloos’ en dat voelde dan een beetje saai. Hij kon veel minder lang door in de kroeg, tot twee uur blijven was echt niet te doen. Een beetje lastig was het daarom wel in een groep. Hoewel niet drinken in zijn omgeving best geaccepteerd is, had hij toch vaak het gevoel dat hij zich moest verantwoorden. En wat echt niet werkte was daten zonder alcohol! Hij had een keer een date in een periode zonder alcohol, maar dat voelde heel ongemakkelijk en vervelend. De vraag naar de relatie met spiritualiteit had hij zich nog nooit zo gesteld, maar hardop denkend concludeerde hij dat alcohol – in tegenstelling tot andere drugs – niet geestverruimend maar geestvernauwend is. Hij heeft ook niet het gevoel dat deze drug echt verbindend werkt, zoals andere middelen dat wel doen. Als jij niet drinkt en anderen in de groep wel is dat zeker het geval: je ziet mensen van je afdrijven en om een uurtje of elf wil je dan eigenlijk wel naar huis. Denkend over de toekomst kan Miguel zich goed voorstellen dat hij langere periodes niet zal drinken en misschien ooit wel zal stoppen.

Een groter geestelijk welbevinden

Maria (31) besloot eerder dit jaar helemaal te stoppen. Ze is een beetje een alles-of-niets-type, vandaar. In haar studietijd was drinken best een grote rol gaan spelen in haar leven en dat veranderde niet echt in tijd daarna. Er was altijd wel een aanleiding of gelegenheid om te drinken. Toen ze iemand in haar omgeving hoorde vertellen waarom hij gestopt was ontplofte in haar bewustzijn een kleine granaat. Ze las vervolgens het boek van Julia Carson en daarna was het klaar met de alcohol.

Heel veel moeilijke momenten heeft ze daarna niet meer gehad eigenlijk. Het lastigste moment is misschien als ze aan gasten bij haar aan tafel vraagt: ‘En wat willen jullie drinken?’ Het is het moment dat bij de gasten de ogen gaan stralen en zij dus even denkt: ok, ik doe dus niet mee. Maar dat is altijd maar even, want er staat zoveel positiefs tegenover: een veel lager angstniveau, ook in lastige situaties, innerlijke rust en gelijkmatigheid, een stuk meer zelfvertrouwen en geen zelfhaat meer over voornemens die in alcoholdampen opgingen.

Dat laatste is ook haar antwoord op de vraag naar haar spiritualiteit: ze is veel vergevensgezinder naar zichzelf. En de vrucht daarvan is: een groter geestelijk welbevinden en een dieper vertrouwen. Ook zij geeft aan dat alcohol voor haar geen verbindend of geestverruimend middel was, eerder het tegendeel.
Inmiddels vindt ze het leuk om met anderen te praten over de voordelen van minderen of stoppen. Ze is lid van een internationale online-community van ‘quitters’, waar ze af en toe een blog voor schrijft. Een irritante missionaris is ze niet, ook omdat ze ziet dat sommigen van haar vrienden prima kunnen genieten van een goed glas zonder de neiging om dóór te drinken. Op dit moment kan ze zich niet voorstellen ooit nog te gaan drinken, omdat ze gewoon heel gelukkig is met haar nieuwe leven.

Leven in het nu

Peter (29) stopte vorig jaar gedurende 4 maanden omdat hij last had van angst- en paniekaanvallen. Zijn psycholoog gaf aan dat alcohol angstverhogend werkt en dat bleek ook toen hij stopte. De angst en paniek namen af, mede door het doen van oefeningen en andere dingen. Hij vond het fijn om te merken dat hij veel helderder was en zich zekerder van zichzelf voelde. Hij sliep beter en voelde zich energieker. Zijn fysieke gesteldheid ging omhoog, ook omdat hij meer energie had om oefeningen te doen. Er kwam kortom ruimte voor herstel en nieuwe energie.

Niet drinken in gezelschap bleek hij echter toch lastig te vinden. Hoewel bij zijn leeftijdsgenoten de acceptatie van (periodiek) niet drinken toeneemt is drinken toch nog wel de norm. In dat kader besloot hij van tijd tot tijd toch weer wat mee te doen, gewoon omdat het gezelliger is. Overigens lukt het hem ook prima om regelmatig níet mee te doen, dan toch door te gaan tot diep in de nacht en vervolgens om negen uur in de sportschool te staan. Hij heeft het gevoel dat zijn alcoholgebruik op dit moment goed in balans is en zal daar bewust bij blijven stilstaan.

Een relatie met spiritualiteit ziet hij zeker. Op dit moment leest hij The Power of Now van Eckhart Tolle. Het boek daagt hem uit om veel meer in het Nu te leven en daar verlangt hij ook naar. Hij beseft nu dat alcohol niet helpt om dat te doen. Juist als hij niet drinkt is hij zich heel bewust van wat er in het hier en nu allemaal is, de mooie en de lastige dingen. Dat inzicht neem hij mee naar de toekomst, in de hoop dat het hem zal helpen om in balans te blijven.

Vier tips voor een bewuste omgang met alcohol

Ben je nieuwsgierig wat jij in 2021 zou kunnen doen om bewuster met alcohol om te gaan? Hier volgen vier tips, geïnspireerd door de verhalen hierboven.

1.Doe regelmatig mee met een maand zonder alcohol en onderzoek de positieve en negatieve gevolgen. Dat kan nog deze maand, bijvoorbeeld door mee te doen met IkPas.

2. Onderzoek hoe zinvol alcohol nu echt is
De hierboven genoemde ‘quit-lit-auteurs’ hebben één ding gemeen: ze ontmaskeren veel mythes over alcohol. Die mythes zijn overal in onze cultuur, aangejaagd door enorme marketingcampagnes van de drankenhandel. Durf jij eerlijk te onderzoeken of alcohol je echt de beloofde rust en ontspanning schenkt, je ontmoetingen met anderen makkelijker en gezelliger maakt, je echt vrij bent om wel of niet te drinken?

3. Verbind je met de groeiende beweging van mensen die minderen of stoppen
Hoewel drinken in onze cultuur nog steeds normaal of zelfs de norm is is er ook een groeiende beweging van leuke mensen die minderen of zelfs stoppen. Er zit veel energie in die beweging, vooral vanuit de overtuiging dat het leven gelukkiger en rijker kan zijn zonder alcohol. Dus wil je de wereld een beetje mooier en gelukkiger maken? Overweeg dan eens om je bij die beweging aan te sluiten.

4. Vervang spiritualiën door spiritualiteit
Alcohol is geen spiritueel stofje en eerder geestvernauwend dan dan geestverruimend. De apostel Paulus schrijft in één van zijn brieven: ‘Bedrink u niet, want dat leidt tot uitspattingen, maar laat de Geest u vervullen.’ Alcohol wordt volgens hem blijkbaar nog al eens gebruikt als vervanger van spiritualiteit, maar werkt dat ook? Een vraag die ons bij Holy Hub na aan het hart ligt en die we je aan het begin van dit nieuwe jaar graag meegeven.

En tenslotte: heb je zin om Sober Positive van Julia Carson met een groepje te lezen? In de komende maanden plannen we drie online-momenten van een uur in, om te praten over wat zij aanreikt. Stuur als je interesse hebt een mailtje naar info@holyhub.nl. Weet waar je aan begint, want na het lezen van dit boek zal drinken nooit meer hetzelfde zijn 🙂

Wil je verder lezen? 

Wil je wekelijks inspiratie in je mailbox?